Cách đọc kế hoạch dòng tiền của một dự án trong 10 phút

Doanh thu cao chưa chắc đã có tiền để trả lãi cho bạn. Thứ quyết định là dòng tiền: tiền thực sự vào và ra tài khoản theo từng kỳ. Khi mở một trang dự án trên GÓP., phần quan trọng nhất là biểu đồ dòng tiền. Đây là cách đọc nhanh nó.

Bước 1: nhìn hai cột chi và thu

Cột chi là tiền dự án bỏ ra (xây dựng, mua thiết bị, nhân công). Cột thu là tiền dự kiến thu về. Dự án nào cũng chi trước thu sau. Điều bạn cần xem là khoảng trống giữa chúng kéo dài bao lâu và ai đang bù khoảng trống đó.

Bước 2: tìm kỳ thu bắt đầu vượt chi

Kỳ này gọi là điểm hòa vốn vận hành. Với dự án điện mặt trời, nó thường đến sau khi lắp đặt xong. Với vườn cây lâu năm, nó có thể đến sau ba năm. Nếu kỳ hạn của dự án ngắn hơn thời gian tới điểm này, lãi trả cho bạn phải đến từ nguồn khác (quỹ dự phòng, thu nhập xen canh). Hãy kiểm tra nguồn đó có thật không.

Bước 3: so ba kịch bản

Dự án tốt công bố cả kịch bản thận trọng, cơ sở và lạc quan. Hãy hỏi: nếu doanh thu chỉ đạt 70% kế hoạch, dự án còn đủ tiền trả lãi không? Nếu câu trả lời là “không” mà vẫn gọi đó là kịch bản thận trọng, kịch bản ấy chưa đủ thận trọng.

Năm dấu hiệu cần để ý

• Doanh thu năm đầu bằng hoặc cao hơn năm thứ hai của dự án tương tự.
• Không có khoản dự phòng hoặc dự phòng dưới 3% vốn.
• Chi phí vận hành quá thấp so với quy mô.
• Lãi trả cho nhà đầu tư lớn hơn lợi nhuận dự kiến cùng kỳ.
• Giả định giá bán cao hơn giá thị trường hiện tại mà không có hợp đồng bao tiêu.

Đối chiếu với mốc giải ngân

Dòng tiền chi phải khớp với mốc giải ngân của dự án. Nếu kế hoạch chi 9 tỷ trong năm đầu nhưng mốc giải ngân chỉ cho phép 5 tỷ, một trong hai bản đang sai. Hãy xem trang dự án như vườn sầu riêng Ri6 để so sánh biểu đồ dòng tiền với timeline giải ngân.

Sau khi góp vẫn phải đọc

Mỗi quý, đối chiếu báo cáo tiến độ với kế hoạch ban đầu. Lệch nhỏ là bình thường; lệch lớn kéo dài hai quý liên tiếp là tín hiệu để đặt câu hỏi với chủ dự án.