Phương pháp Reggio Emilia ở Mầm Xanh

Reggio Emilia là gì?

Reggio Emilia là tên một thị trấn ở miền bắc nước Ý, nơi sau Thế chiến thứ hai các bậc cha mẹ cùng nhà giáo dục Loris Malaguzzi dựng lên những ngôi trường mầm non theo một niềm tin: trẻ là người có năng lực, có tiếng nói và có quyền được lắng nghe. Từ đó, cách tiếp cận này lan khắp thế giới.

Khác với một chương trình có sẵn bài, Reggio hình thành từ câu hỏi của bé. Một bé hỏi “Tại sao bóng của con dài hơn buổi sáng?”, cả nhóm có thể mất vài tuần đo bóng, vẽ bóng, chơi bóng bằng đèn pin và kể chuyện về bóng.

Một trăm ngôn ngữ của trẻ

Malaguzzi viết bài thơ nổi tiếng về việc trẻ có một trăm ngôn ngữ nhưng người lớn thường lấy mất chín mươi chín. Trong lớp Reggio, nói chuyện chỉ là một cách. Bé còn diễn đạt bằng đất sét, dây thép, giấy, màu nước, cơ thể, âm nhạc, ánh sáng và bóng. Điều này đặc biệt hữu ích với những bé chưa đủ vốn từ hoặc đang học hai ngôn ngữ: bé vẫn có cách để nói điều mình nghĩ.

Môi trường là người thầy thứ ba

Trong Reggio, người thầy thứ nhất là cô, người thầy thứ hai là các bạn, và thứ ba là không gian. Vì vậy ở Mầm Xanh, góc nào của lớp cũng được nghĩ kỹ: bàn ánh sáng để bé xếp vật liệu trong suốt, kệ vật liệu thiên nhiên như lá khô, vỏ sò, sỏi, gương nhỏ để bé soi mình, và xưởng nghệ thuật (atelier) với các chất liệu mở, không có mẫu sẵn. Bố mẹ sẽ thấy sản phẩm của bé treo ở độ cao bé nhìn được, kèm câu bé nói.

Dự án theo cảm hứng của bé

Mỗi học kỳ, mỗi lớp thực hiện từ hai đến ba dự án. Một dự án thường bắt đầu từ quan sát của cô: bé nào đó mê con ốc sên trong vườn rau. Cô đặt câu hỏi mở, cho bé thử, rồi cùng nhóm lập kế hoạch. Dự án con ốc sên ở Lớp Chồi năm ngoái kéo dài ba tuần, có bé làm ngôi nhà ốc bằng đất sét, có bé đo đường ốc bò bằng dây len, và cả lớp kể lại câu chuyện bằng cả tiếng Anh lẫn tiếng Việt.

Trong dự án, ngôn ngữ cũng được học tự nhiên. Từ vựng như slow, trail, shell xuất hiện vì bé cần dùng, không phải vì đến tuần học chủ đề côn trùng.

Tài liệu hóa: cho bố mẹ thấy bé nghĩ gì

Tài liệu hóa là phần ít người biết nhất nhưng quan trọng nhất. Cô ghi lại lời bé nói, chụp ảnh quá trình, lưu bản vẽ, rồi sắp xếp thành bảng tài liệu trên tường lớp và trong nhật ký điện tử. Nhờ vậy bố mẹ không chỉ thấy kết quả đẹp mà còn thấy quá trình: bé đã thử thế nào, thất bại ở đâu, đổi cách ra sao.

Reggio và Montessori ở cùng một lớp

Hai phương pháp này không đối lập. Montessori cho bé nền tự lập và kỹ năng; Reggio cho bé chỗ để sáng tạo và làm việc nhóm. Ở Mầm Xanh, buổi sáng nghiêng về Montessori (làm việc cá nhân), buổi chiều nghiêng về dự án Reggio (làm việc nhóm, nghệ thuật, khám phá ngoài trời). Bố mẹ muốn hiểu sâu hơn có thể đọc bài Reggio Emilia là gì, vì sao bé cần 100 ngôn ngữ.

Để xem một bảng tài liệu hóa thật, mời bố mẹ đến thăm lớp.