Thuế hộ kinh doanh 2026: bỏ thuế khoán thì sao?
Thuế khoán chấm dứt từ 1/1/2026. Hộ kinh doanh ba mốc doanh thu 500 triệu, 1 tỷ cần làm gì: sổ sách, hóa đơn, thuế GTGT theo tỷ lệ.
“Không còn thuế khoán nữa, vậy tôi nộp bao nhiêu?”. Đây là câu hỏi chúng tôi nghe nhiều nhất từ các chủ tiệm, chủ quán trong quý đầu năm 2026. Câu trả lời ngắn: thuế khoán bị bãi bỏ từ 1/1/2026, và hộ kinh doanh chuyển sang cơ chế kê khai theo doanh thu thực tế. Câu trả lời dài hơn phụ thuộc vào đúng một con số: doanh thu năm của bạn nằm ở đâu so với hai mốc 500 triệu và 1 tỷ đồng. Bài này đi qua từng mốc, kèm ví dụ số. Các quy định chi tiết do Nghị định 68/2026/NĐ-CP hướng dẫn, và văn bản này còn có thể được cập nhật, nên bạn hãy đối chiếu bản mới nhất khi áp dụng.
Thuế khoán đã đi vào lịch sử
Trước đây, cơ quan thuế ấn định một mức thuế cố định theo năm cho hộ kinh doanh, nhiều khi dựa vào ước tính doanh thu của khu vực. Mức khoán ổn định nên chủ hộ dễ tính toán, nhưng cũng dễ phát sinh tranh cãi khi doanh thu thực tế lên xuống. Từ 1/1/2026, hộ kinh doanh tự kê khai doanh thu thực tế, có sổ sách theo mẫu quy định. Hệ quả quan trọng nhất không nằm ở thuế suất mà ở thói quen: bạn phải ghi chép hằng ngày thay vì chờ thông báo cuối năm.
Ba mốc doanh thu cần nhớ
| Doanh thu năm | Thuế GTGT, TNCN | Hóa đơn, sổ sách |
|---|---|---|
| Đến 500 triệu | Không phải nộp GTGT và TNCN | Ghi chép doanh thu, lưu chứng từ; theo dõi sát ngưỡng |
| Trên 500 triệu đến dưới 1 tỷ | Phát sinh nghĩa vụ kê khai, nộp theo hướng dẫn hiện hành | Dùng sổ kế toán mẫu S1a-HKD; chuẩn bị chuyển sang hóa đơn điện tử |
| Từ 1 tỷ trở lên | Kê khai, nộp theo hướng dẫn hiện hành | Bắt buộc hóa đơn điện tử từ máy tính tiền (Nghị định 70/2025/NĐ-CP) |
Hãy chú ý chữ “năm”: ngưỡng tính trên tổng doanh thu cả năm dương lịch, không phải từng tháng. Một quán cà phê mùa hè bán 70 triệu/tháng nhưng mùa mưa chỉ 20 triệu vẫn cộng dồn để so sánh.
GTGT theo tỷ lệ phần trăm trên doanh thu
Với hộ kinh doanh áp dụng phương pháp tính trực tiếp, thuế GTGT bằng doanh thu nhân với tỷ lệ theo ngành. Theo Luật Thuế GTGT 48/2024/QH15 và các văn bản hướng dẫn, các tỷ lệ phổ biến là 1% cho phân phối, cung cấp hàng hóa; 5% cho dịch vụ và xây dựng không bao thầu nguyên vật liệu; 3% cho sản xuất, vận tải, dịch vụ gắn với hàng hóa; 2% cho hoạt động kinh doanh khác.
Ví dụ minh hoạ (DEMO). Cửa hàng tạp hóa A có doanh thu 1,2 tỷ đồng/năm, thuộc nhóm phân phối hàng hóa: thuế GTGT = 1.200.000.000 × 1% = 12.000.000đ. Tiệm làm tóc B doanh thu 800 triệu, thuộc nhóm dịch vụ: thuế GTGT = 800.000.000 × 5% = 40.000.000đ. Cả hai đều chưa tính thuế TNCN. Phần TNCN của hộ kinh doanh và cách tính đối chiếu theo Nghị định 68/2026/NĐ-CP.
Một chủ hộ có nhiều ngành nghề (ví dụ vừa bán hàng, vừa nhận sửa chữa) phải hạch toán doanh thu riêng theo từng nhóm để áp dụng đúng tỷ lệ. Nếu không tách được, cơ quan thuế có thể áp tỷ lệ cao hơn cho toàn bộ doanh thu.
Sổ sách tối thiểu: S1a-HKD
Hộ có doanh thu dưới 1 tỷ đồng/năm thường dùng mẫu sổ doanh thu bán hàng hóa, dịch vụ S1a-HKD. Đây là một trang sổ rất đơn giản: ngày tháng, chứng từ, diễn giải, số tiền. Nhưng “đơn giản” không có nghĩa là có thể làm cuối năm. Chúng tôi từng gặp hộ ghi lại 365 ngày doanh thu trong một buổi tối, và con số nghe không có vẻ thật. Mỗi ngày dành năm phút ghi tay hoặc nhập bảng tính là cách rẻ nhất để tránh rắc rối.
- Lưu lại hóa đơn mua hàng đầu vào, sao kê ngân hàng, phiếu thu.
- Chụp ảnh chứng từ gửi vào một thư mục theo tháng.
- Cuối tháng cộng tổng, so với ngưỡng 500 triệu và 1 tỷ cộng dồn từ đầu năm.
Khi nào nên cân nhắc thành lập công ty
Thuế khoán biến mất cũng có nghĩa là khoảng cách về thủ tục giữa hộ kinh doanh và doanh nghiệp nhỏ lại. Nhưng khác biệt về trách nhiệm pháp lý, khả năng xuất hóa đơn cho đối tác lớn và hình ảnh vẫn còn. Phân tích chi tiết hơn nằm ở bài hộ kinh doanh hay lập công ty. Nếu bạn đang cân nhắc, hãy thử trước với công cụ tính thuế GTGT để xem gánh nặng thực tế với các tỷ lệ khác nhau.
Lịch làm việc đề xuất cho chủ hộ
- Đầu năm: xác định nhóm ngành, tỷ lệ áp dụng, mua hoặc tự làm sổ S1a-HKD.
- Hằng tháng: ghi doanh thu, lưu chứng từ, cộng dồn so với ngưỡng.
- Cuối quý hoặc theo kỳ kê khai: nộp tờ khai nếu đã vượt ngưỡng phải kê khai.
- Cuối năm: tổng hợp, đối chiếu sổ với sao kê ngân hàng, lưu hồ sơ.
Nếu bạn không muốn tự làm các bước 3 và 4, chúng tôi có gói riêng trong dịch vụ báo cáo thuế; bảng giá nằm ở trang bảng giá. Và nếu hóa đơn là nỗi lo của bạn, đọc thêm hóa đơn điện tử 2026: những điều cần biết.
Lưu ý DEMO. Nội dung mang tính tham khảo, DEMO – số liệu minh hoạ; đối chiếu văn bản hiện hành hoặc hỏi kế toán trước khi áp dụng.
Hỏi nhanh về bài này
Hộ kinh doanh doanh thu 400 triệu/năm có phải nộp thuế không?
Theo quy định mới, hộ có doanh thu năm từ 500 triệu đồng trở xuống không phải nộp thuế GTGT và thuế TNCN. Tuy vậy vẫn nên ghi chép doanh thu để chứng minh và theo dõi ngưỡng.
Hộ kinh doanh nào phải dùng máy tính tiền?
Hộ có doanh thu từ 1 tỷ đồng/năm trở lên phải dùng hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền theo Nghị định 70/2025/NĐ-CP. Hộ dưới mức này đối chiếu quy định hiện hành để biết có thuộc diện bắt buộc hay không.
Hộ kinh doanh có cần thuê kế toán không?
Không bắt buộc, nhưng khi doanh thu vượt vài trăm triệu và phát sinh nghĩa vụ kê khai, thuê kế toán theo gói nhỏ thường rẻ hơn rủi ro bị phạt chậm nộp hoặc kê khai sai.
DEMO – số liệu minh hoạ. Nội dung mang tính tham khảo, không thay thế tư vấn thuế. Đối chiếu văn bản hiện hành hoặc hỏi kế toán trước khi áp dụng.
Bài liên quan trong Sổ tay thuế
Hộ kinh doanh hay lập công ty: chọn thế nào?
So sánh trách nhiệm pháp lý, thuế, sổ sách, hóa đơn và chi phí giữa hộ kinh doanh và công ty TNHH, kèm 5 câu hỏi giúp…
· 5 phút đọc
Hóa đơn điện tử 2026: 7 điều cần biết
Hóa đơn có mã hay không mã, hộ kinh doanh dùng máy tính tiền, chuyển khoản mới được khấu trừ: 7 điểm về hóa đơn điện…
· 6 phút đọc
Hóa đơn điện tử sai sót: hủy, thay thế, điều chỉnh
Sai tên, sai tiền, sai thuế suất: mỗi lỗi một cách xử lý. Khi nào hủy, khi nào thay thế, điều chỉnh, và khi nào chỉ…
· 6 phút đọc